Aanwinsten - februari 2008: Nederlandse revolver model M.73

Bodemvondst in Scherpenzeel
Dit object kregen we in bruikleen van de Vereniging Oud Scherpenzeel

Deze revolver is gevonden in de omgeving van de Plataanlaan in Scherpenzeel en is hoogst waarschijnlijk tijdens de terugtocht op 13 mei 1940 achtergelaten door de militairen van de Voorposten, het 15e Regiment Infanterie.
Dit was één der oudste wapens die deel uit maakte van de Nederlandse bewapening tijdens de mobilisatie en meidagen 1940. In die periode waren er totaal ca 17.500 revolvers M.73O(ud)M(odel) en N(ieuw)M(odel), bij het Nederlandse leger in gebruik. Het gevonden exemplaar is een Nieuw Model.

Revolver M.73 heette officieus 'het zes schoten en een vrije worp'.
De M.73 was een ontwerp van de Kapitein der Artillerie J.J. Bergansius. Deze revolver is door hem ontworpen en was geschikt voor een patroon met centraalvuurinrichting kaliber 9,4 millimeter.

Het was voor die tijd een modern wapen, uitermate geschikt om de voorlaadpistolen M.1815 en M.1820 in gebruik bij de Cavalerie, de Koninklijke Marechaussee en de Artillerie, te vervangen. Een nadeel was dat de verschoten hulzen stuk voor stuk moesten worden verwijderd uit de kamers van de cilinder. Hiervoor werd o.a. de pompstok gebruikt. Daarna kon pas worden geladen. Deze omslachtige procedure kostte veel tijd en aandacht. Vandaar dat na het leeg schieten niet veel meer over bleef dan 'een vrije worp'.

Gewicht: 1,3 kg;
Lengte: ca 285 mm.
Kaliber: 9,4 mm.
Munitie: Scherpe patroon nummer 5.
Maximum dracht: ca 1400 meter.

Bronnen: Armamentaria nummer 24 1989 blz. 49 t/m 57. Uitgave van de Stichting vrienden van het legermuseum. Nederlandse vuistvuurwapens in gebruik tijdens de periode 1939-1940 door W.A. Dreschler.

Chris Sangers

Zie ook: